رئیس اتحادیه رستوران‌ها و سفره‌خانه‌های سنتی شیراز: 

برگزاری مراسم عروسی نسبت به دو سال گذشته بیش از ۹۰ درصد کاهش یافته است

رئیس اتحادیه آرایشگران و پیرایشگران زنانه شیراز: 

۷۰ درصد عروس‌های آرایشگاه‌های شیراز کم شدند! 

فاطمه مقدم ـ شهر مردم

فرهنگ اجتماعی شیراز و اقوامی که در آن زندگی می‌کنند با عروسی‌های چندصد نفره گره خورده بود، مهمانانی که در حلقه‌های بزرگ رقص‌های محلی دست در دست هم می‌چرخیدند و شور و شادی می‌آفریدند یا در گروه‌های کوچک‌تر از جوانان در گوشه‌های دیگر سالن به رقص‌های مد روز مشغول بودند، تالار را پر از شور و شادی می‌کردند.

عروسی‌هایی که تعداد زیاد مهمان‌های آنها کار پذیرایی را چنان دشوار می‌کرد که چندین پرسنل خدماتی در تمام مدت عروسی، مشغول به خدمت‌دهی و پذیرایی از مهمان‌ها بودند اما گرانی و تورم که به تمامی بخش‌های زندگی یک زوج جوان راه یافته، باعث شده است که جشن عروسی‌ای که برای بسیاری از زوج‌های جوان مراسمی خاطره‌انگیز، ضروری و چشم‌نپوشیدنی بودف تقریباً از میان برود و بسیاری از خانواده‌ها ترجیح دهند جشن عروسی ـ پرهزینه‌ترین بخش یک ازدواج ـ را حذف کنند یا مراسم خود را به دورهمی با جمعیتی کوچک از خویشاوندان درجه یک تقلیل دهند، تا کشیدن بار مالی هزینه‌های برگزاری جشن عروسی تا چند سال بعد خاطره آن شب شیرین را در نظر زوج جوان که با هزینه‌های سنگین اجاره و زندگی روبه‌رو هستند، تلخ نکند.

حالا که در خیابان‌های شهر دیگر کمتر خبری از ماشین‌های گل‌زده عروس یا کاروان‌های عروسی است، تالارهای پذیرایی شیراز نیز روزهای خلوتی را پشت سر می‌گذارند؛ کاهش شدید برگزاری مراسم‌ها و کوچک‌تر شدن عروسی‌ها، در کنار افزایش بی‌سابقه قیمت مواد اولیه، رشد دستمزدها و فشارهای مالیاتی، بسیاری از تالارها را به مرز نیمه ‌تعطیلی کشانده و این صنعت را با بحرانی جدی روبه‌رو کرده است و این در حالی است که بخش عمده شاغلان این حوزه را کارگران بدون تخصص تشکیل می‌دهند و از دست دادن شغل در این صنف می‌تواند آنها را به سمت مشاغل کاذب یا غیررسمی سوق دهد.

تالارهای شیراز از مرز رکود عبور کرده‌اند در آستانه تعطیلی قرار دارند 

رئیس اتحادیه رستوران‌ها و سفره‌خانه‌های سنتی شیراز در گفت‌وگو با «شهر مردم» اظهار کرد: وضعیت صنف تالارهای پذیرایی در شیراز از مرز رکود عبور کرده‌اند و بسیاری از باغ‌تالارهای این شهر در آستانه تعطیلی قطعی قرار دارند.

امین رحیمی با اشاره به اینکه تورم افسارگسیخته کمر این صنف را شکسته است، افزود: گرانی‌های شدید باعث شده است که مردم مراسم عروسی خود را به جشن‌های بسیار کوچک خانوادگی تقلیل دهند؛ به گونه‌ای که تعداد مهمانان اکنون در حد یک ضیافت کوچک ۲۰ تا ۳۰ نفره است که تنها به صرف شام در یک رستوران ختم می‌شود.

وی بیان کرد: می‌توانم بگویم برگزاری مراسم‌های عروسی نسبت به دو سال گذشته بیش از ۹۰ درصد کاهش یافته و عملاً چراغ تالارهای پذیرایی خاموش شده است.

رحیمی با اشاره به وجود ۲۸۰ تالار و باغ‌تالار دارای پروانه فعالیت در شیراز و همچنین درخواست ۷۰ مجموعه دیگر برای دریافت مجوز، گفت: این صنف مجموعه‌ای گسترده و اشتغال‌زا است که پشت فعالیت هر تالار ده‌ها شغل مستقیم و غیرمستقیم قرار دارد، از آشپز و نیروهای خدماتی گرفته تا گل‌فروش، فیلمبردار، گروه موسیقی و فعالان حوزه تشریفات؛ اگر این صنف دچار رکود و تعطیلی شود، زنجیره بزرگی از مشاغل وابسته نیز آسیب می‌بیند و شمار زیادی از کارکنان این حوزه به جمع بیکاران اضافه خواهند شد.

به گفته رحیمی، تداوم این وضعیت می‌تواند تبعات اجتماعی گسترده‌ای به همراه داشته باشد و زمینه افزایش آسیب‌های اجتماعی و ناامنی در جامعه را فراهم کند.

رئیس اتحادیه رستوران‌ها و سفره‌خانه‌های سنتی شیراز با اشاره به اینکه حدود ۷۰ درصد تالارهای این شهر استیجاری هستند، متذکر شد: بسیاری از تالارداران در شرایط فعلی حتی توان پرداخت اجاره‌بهای مجموعه خود را ندارند و با موج گرانی‌های اخیر، افزایش حق بیمه و بالا رفتن دستمزدها در سال جاری، ناچار به تعدیل نیرو شده‌اند.

وی با بیان اینکه نگهداری تالار حتی در زمان‌هایی که مراسمی برگزار نمی‌شود نیز هزینه‌های قابل توجهی دارد، تصریح کرد: تالارداران ناچارند بخش زیادی از منابع خود را صرف هزینه‌های جاری و نگهداری کنند و در چنین شرایطی گاهی از پرداخت اجاره بازمی‌مانند و در مواردی نیز مالکان تالارها با مراجعه به اتحادیه از عدم پرداخت چندماهه اجاره توسط این فعالین صنفی شکایت دارند که این موضوع خود نشان‌دهنده دشواری درآمدزایی در این صنف است.

مالیات ارزش افزوده ضربه‌ای جدی بر پیکره تالارهای پذیرایی شیراز وارد کرده است

رحیمی با بیان اینکه در کنار تورم فزاینده، اعمال مالیات ۱۰ درصدی بر ارزش افزوده منوها، ضربه‌ای جدی بر پیکره تالارهای پذیرایی شیراز وارد کرده است، تاکید کرد: این بخش اکنون بیش از هر زمان دیگری به حمایت‌های فوری، کاهش فشارهای مالیاتی، حذف مالیات بر ارزش افزوده و کنترل قیمت مواد اولیه غذایی نیاز دارد تا بتواند از شرایط فعلی عبور کند.

وی خاطرنشان کرد: ادامه روند افزایش هزینه‌ها و بی‌ثباتی در بازار می‌تواند پیامدهای سنگینی برای این صنف داشته باشد و فشار اقتصادی را بر بسیاری از کسب‌وکارهای وابسته نیز تشدید کند.

رحیمی با اشاره به اینکه در نوروز امسال عملاً فعالیتی نداشتیم، اظهار کرد: با وجود این رکود، افزایش حدود ۶۰ درصدی هزینه بیمه برای فعالان این حوزه بسیار سنگین است و با وضعیت فعلی بازار و کاهش محسوس درآمدها همخوانی ندارد.

از میکاپ‌های لوکس عروس‌های ویژه تا پکیج‌های اقتصادی تشریفات 

در حالی که باغ تالارهای پذیرایی با سالن‌های خالی مواجه‌اند، روشن است که موج کوچک شدن عروسی‌ها دامان صنف‌های وابسته پیشین را نیز گرفته و یکی از نخستین مشاغلی که تغییر الگوی برگزاری مراسم را به‌روشنی لمس کرده، آرایشگاه‌های زنانه به‌ویژه سالن‌های تخصصی آرایش عروس در شیراز است، به‌طوری که کاهش تعداد عروسی‌ها و گرایش زوج‌ها به برگزاری مراسم‌های ساده‌تر و کوچک‌تر، بازار خدمات آرایش عروس را نیز به شدت کساد کرده است.

رئیس اتحادیه آرایشگران و پیرایشگران زنانه شیراز از کاهش چشمگیر تعداد عروسی‌ها در پی جنگ و تورم خبر داد و گفت: این وضعیت، صنف آرایشگاه‌های زنانه به‌ویژه سالن‌های تخصصی عروس را با بحران جدی درآمدی مواجه کرده است.

آمنه ناظر مظفری با اشاره به رکود اقتصادی و گرانی‌های پس از جنگ اظهار کرد: کاهش قدرت خرید خانوارها باعث شده است تا بسیاری از زوج‌ها مراسم خود را ساده برگزار کنند یا حتی از برخی خدمات مانند آرایشگاه صرف‌نظر کنند.

وی با بیان اینکه سالن‌داران متخصص میکاپ و خدمات عروس می‌گویند حدود ۷۰ درصد عروس‌های خود را از دست داده‌اند، تصریح کرد: ۳۰ درصد باقی‌مانده نیز عمدتاً خدمات سبک‌تر و کم‌هزینه‌تر انتخاب می‌کنند.

به گفته ناظر مظفری قیمت خدمات آرایش عروس در حال حاضر بین ۷ تا ۲۰ میلیون تومان است، اما تغییر اولویت‌های اقتصادی موجب شده است تعداد عروس‌ها به شکل محسوسی کاهش یابد و بسیاری به سراغ پکیج‌های اقتصادی تشریفات بروند؛ پکیج‌هایی که تالار، آتلیه و آرایشگاه را به صورت یکجا و با حداقل خدمات ارائه می‌دهند و سود چندانی برای سالن‌ها ندارند.

وی عنوان کرد: آرایشگاه‌ها شغلی فصلی دارند و اوج فعالیت ما معمولاً همزمان با عید نوروز و عید فطر است، اما امسال این بازه طلایی از دست رفت و حتی افرادی که از پیش برای خدمات قبل از نوروز وقت رزرو کرده بودند، نوبت‌های خود را لغو کردند و آرایشگرها مجبور به پس دادن بیعانه‌ها شدند؛ اکنون نیز با نزدیک شدن به ماه محرم و صفر، که «بازدید عروس» پیش از این دو ماه چند برابر می‌شد، امسال به شدت افت کرده است و با آغاز محرم در ۲۸ خرداد هم مراسم عروسی به طور کل متوقف می‌شود و چشم‌اندازی برای درآمدی سالن‌های تخصصی عروس تا در دو ماه اول تابستان نیز وجود ندارد.

ناظر مظفری همچنین قطع اینترنت و محدودیت پلتفرم‌های پرمخاطب را از دیگر عوامل آسیب‌زا دانست و گفت: تبلیغات بسیاری از آرایشگران بر بستر اینستاگرام و واتساپ انجام می‌شد و پلتفرم‌های جایگزین داخلی نیز محدودیت‌های جدی برای تبلیغات دارند و کارایی لازم را برای جذب مشتری ندارند.

وی در ادامه با اشاره به مشکلات معیشتی فعالان این صنف خاطرنشان کرد: تنها حدود ۲۰ درصد آرایشگران شیراز مالک ملک محل کار خود هستند و ۸۰ درصد دیگر مستأجرند و با افزایش اجاره‌بها و کاهش درآمد، برخی حتی توان پرداخت اجاره سالن خود را ندارند و ادامه این روند می‌تواند به تعطیلی بیشتر واحدهای صنفی منجر شود.

رئیس اتحادیه آرایشگران و پیرایشگران زنانه شیراز در پایان حادترین معضل کنونی سالن‌داران زنانه شیراز را «اجبار به بیمه کردن اجاره‌کنندگان لاین» دانست و گفت: افرادی که به دلیل فشارهای اقتصادی پروانه کسب خود را ابطال و به اجاره لاین روی می‌آورند، در واقع وارد یک همکاری مشارکتی شده‌اند؛ در این الگو، رابطه کارگر و کارفرما معنا ندارد و فرد نه کارگر، بلکه مستأجر یا شریک سالن محسوب می‌شود، بنابراین تحمیل هزینه بیمه برای این افراد، اجحافی ناعادلانه است که تنها فشار مالی را بر صاحب سالن مضاعف می‌کند.

وی تأکید کرد: فعالیت درصدی یا اجاره‌ای به معنای شراکت تجاری است؛ از این رو، الزام به پوشش بیمه‌ای این اشخاص فاقد توجیه بوده است و تنها به ضرر صنف سالن‌داران تمام می‌شود.

با توجه به آنچه گفته شد، روشن است که در شیراز تنها تعداد عروسی‌ها کاهش نیافته، بلکه شکل برگزاری این مراسم‌ها نیز تغییر کرده است، جشن‌های بزرگ و پرهزینه با مهمانان زیاد، جای خود را به مراسم‌های کوچک و ساده داده‌اند و در برخی موارد نیز خانواده‌ها ترجیح می‌دهند که بدون برگزاری جشن، زندگی مشترک خود را آغاز کنند.

با این حال، کاهش عروسی‌ها فقط یک تغییر فرهنگی نیست؛ این موضوع به رکود اقتصادی در یک زنجیره گسترده از مشاغل نیز منجر شده است؛ صنایعی مانند تالارهای پذیرایی، آرایشگاه‌ها، آتلیه‌ها، گل‌فروشی‌ها، گروه‌های موسیقی و نیروهای خدماتی به طور مستقیم به برگزاری مراسم‌ها وابسته‌اند و رکود در این حوزه می‌تواند پیامدهای اقتصادی و اجتماعی گسترده‌ای برای شهر به همراه داشته باشد.