بازنمایی اعتراض شهروندان درباره کیفیت نان شیراز هم راه به جایی نبرد
عبدالغفور مصطفایی – شهر مردم
نان، اصلیترین و پرمصرفترین ماده غذایی در سفره ایرانیان است؛ کالایی که نهتنها نقش مهمی در تأمین امنیت غذایی خانوادهها دارد، بلکه از منظر اقتصادی، اجتماعی و حتی فرهنگی نیز جایگاه ویژهای در زندگی مردم پیدا کرده است، از اینرو، هرگونه کاهش کیفیت، افزایش قیمت یا ضعف در نظارت بر روند تولید و عرضه آن، به یکی از مهمترین دغدغههای عمومی تبدیل میشود؛ دغدغهای که آثار آن مستقیماً بر معیشت و سلامت مردم نمایان خواهد شد.
روزنامه «شهر مردم» در چارچوب رسالت حرفهای خود و با هدف دفاع از حقوق شهروندان، چندی پیش گزارشی جامع درباره گلایههای گسترده مردم از کیفیت نامطلوب نان، کاهش کیفیت برخی آردها، کوچک شدن چانه نان، تفاوت محسوس کیفیت میان نانواییها، افزایش ضایعات و لزوم تشدید نظارت دستگاههای مسئول منتشر کرد، این گزارش بر پایه تماسهای مردمی، مشاهدات میدانی و گفتوگو با شهروندان تهیه شد و انتظار میرفت انتشار آن، زمینهای برای پاسخگویی مسئولان و ارائه برنامههای اصلاحی فراهم کند.
اما اکنون با گذشت چندین روز از انتشار آن گزارش، هنوز هیچ پاسخ رسمی، توضیح، گزارش عملکرد یا جوابیهای از سوی دستگاههای مسئول برای انتشار در روزنامه ارسال نشده است، همین موضوع باعث شده بار دیگر تلفنهای تحریریه روزنامه شهر مردم به صدا درآید و شهروندان با ابراز گلایه، علت بیپاسخ ماندن مطالبه خود را جویا شوند.
یکی از شهروندان در تماس با خبرنگار گروه اجتماعی گفت: «وقتی گزارش را در روزنامه خواندم، امیدوار شدم که شاید این بار مسئولان به وضعیت نان رسیدگی کنند، اما تاکنون هیچ تغییری ندیدهایم نه کیفیت بهتر شده و نه کسی پاسخگوی مردم است.»
شهروند دیگری که خود را بازنشسته معرفی میکرد، اظهار کرد: «با این وضعیت اقتصادی، بسیاری از خانوادهها بخش زیادی از غذای روزانه خود را با نان تأمین میکنند، وقتی نان کیفیت لازم را نداشته باشد، هم هزینه خانواده افزایش پیدا میکند و هم مقدار زیادی از آن دور ریخته میشود.»
مادر خانوادهای نیز با گلایه از کیفیت برخی نانها بیان کرد: «گاهی نان تنها چند ساعت بعد از خرید بیات و غیرقابل استفاده میشود، مجبور میشویم دوباره نان بخریم و این یعنی تحمیل هزینه اضافی به خانواده.»
این تماسها نشان میدهد که دغدغه مردم تنها گرانی نیست؛ بلکه کیفیت، سلامت و نظارت نیز از مهمترین خواستههای آنان به شمار میرود، شهروندان انتظار دارند نانی که هر روز بر سر سفره خانواده قرار میگیرد، از کیفیت مطلوب، وزن مناسب و استانداردهای بهداشتی برخوردار باشد.
کارشناسان حوزه تغذیه و صنایع غذایی نیز همواره بر این نکته تأکید کردهاند که کیفیت نان به عوامل متعددی از جمله کیفیت آرد، فرآیند تخمیر، مهارت نانوا، تجهیزات پخت و نظارت مستمر بستگی دارد و هرگونه ضعف در این زنجیره، مستقیماً کیفیت محصول نهایی را کاهش میدهد.
در سالهای اخیر، دستگاههای متولی بارها از اجرای طرحهای ارتقای کیفیت نان، آموزش نانوایان، بهبود کیفیت آرد و افزایش نظارت خبر دادهاند؛ اما آنچه برای مردم اهمیت دارد، نتیجه این برنامهها در عمل است، نه صرفاً اعلام آمار و وعدهها، یکی از مهمترین اصول حکمرانی مطلوب، پاسخگویی به افکار عمومی است حتی اگر حل یک مشکل نیازمند زمان، اعتبار یا برنامهریزی بلندمدت باشد، اطلاعرسانی شفاف درباره اقدامات انجامشده میتواند اعتماد مردم را حفظ کند، سکوت در برابر مطالبهای که از سوی رسانه و شهروندان مطرح شده است، نهتنها کمکی به حل مسئله نمیکند، بلکه زمینه گسترش نارضایتی و کاهش اعتماد عمومی را فراهم میسازد.
امروز رسانهها تنها وظیفه اطلاعرسانی ندارند؛ بلکه به عنوان نمایندگان افکار عمومی، مسئولیت انتقال مطالبات مردم به مدیران را نیز بر عهده دارند، روزنامه «شهر مردم» نیز با همین نگاه، مشکلات شهروندان را منتشر میکند و همواره تلاش کرده است که میان مردم و مسئولان پلی برای گفتوگو و تعامل سازنده باشد.
انتشار گزارشهای انتقادی به معنای تقابل با مدیران نیست، بلکه دعوتی به پاسخگویی، شفافیت و اصلاح امور است، مدیرانی که نقدهای رسانهای را فرصتی برای بهبود عملکرد میدانند، سرمایه اجتماعی بیشتری کسب میکنند و اعتماد عمومی را افزایش میدهند.
در موضوع کیفیت نان نیز انتظار میرود که دستگاههای مسئول، از جمله نهادهای نظارتی، متولیان حوزه آرد و نان و سایر بخشهای مرتبط، ضمن بررسی دقیق گلایههای شهروندان، نتیجه اقدامات خود را به اطلاع مردم برسانند و اگر اشکالی در کیفیت آرد وجود دارد، باید درباره آن شفافسازی شود؛ اگر مشکل ناشی از نحوه پخت است، آموزش و نظارت باید تقویت شود و اگر تخلفی از سوی برخی واحدها صورت میگیرد، برخورد قانونی باید بدون تبعیض انجام شود.
تجربه نشان داده است که هر جا نظارت مستمر، آموزش اصولی و پاسخگویی شفاف وجود داشته، کیفیت خدمات نیز افزایش یافته و رضایت عمومی بیشتر شده است؛ در مقابل، بیتفاوتی نسبت به مطالبات مردم، فاصله میان جامعه و مدیران را افزایش میدهد.
شهروندان شیرازی انتظار زیادی ندارند؛ آنان تنها میخواهند نانی که هر روز خریداری میکنند، از کیفیت مطلوب برخوردار باشد و اگر مشکلی وجود دارد، مسئولان با مردم صادقانه سخن بگویند و برنامههای خود را برای رفع آن تشریح کنند.
روزنامه «شهر مردم» ضمن تأکید بر رسالت حرفهای خود، بار دیگر اعلام میکند که آمادگی کامل دارد پاسخ، توضیحات، گزارش عملکرد و دیدگاههای تمامی دستگاههای مسئول را بدون هیچگونه دخل و تصرف و در چارچوب اصول حرفهای روزنامهنگاری منتشر کند، این رسانه معتقد است حل مشکلات تنها در سایه گفتوگوی سازنده، نقد منصفانه، پاسخگویی مسئولانه و همکاری متقابل میان مردم، رسانه و مدیران امکانپذیر است.
امید است مسئولان مربوطه این بار صدای شهروندان را بشنوند و با حضور در عرصه پاسخگویی، ضمن تشریح اقدامات انجامشده، برنامهای عملی برای ارتقای کیفیت نان، افزایش نظارت بر نانواییها، بهبود کیفیت آرد و صیانت از حقوق مصرفکنندگان ارائه کنند.
مطالبه مردم، مطالبهای سیاسی یا جناحی نیست؛ این خواستهای عمومی برای حفظ کیفیت یکی از اساسیترین اقلام سفره خانوار است. شنیدن این صدا و پاسخ دادن به آن، نهتنها وظیفه قانونی و اخلاقی مدیران است، بلکه نشانه احترام به حقوق شهروندان و تقویت اعتماد عمومی خواهد بود.
این رسانه همچنان با احساس مسئولیت اجتماعی، پیگیر مطالبات مردم خواهد بود؛ زیرا باور دارد رسانه زمانی به رسالت واقعی خود عمل کرده است که هم صدای شهروندان باشد و هم زمینه پاسخگویی مسئولان را فراهم کند، امید آنکه در آیندهای نزدیک، به جای انتشار گزارشهای تکراری از گلایههای مردم، شاهد انتشار خبرهای امیدوارکننده از بهبود کیفیت نان، افزایش رضایت شهروندان و پاسخگویی شفاف مدیران باشیم.

