افزایش بیش از دو برابری فضای سبز عمومی منطقه ۴ تنها در یک سال

بیش از ۱۸ متر مربع بالاترین فضای سبز عمومی در مناطق دوازده‌گانه شهرداری شیراز

جلال الدین عرفانی – شهر مردم

توسعه باغ‌ها و فضاهای سبز عمومی، یکی از محورهای مهم مدیریت شهری در منطقه ۴ شیراز است؛ رویکردی که با افتتاح باغ‌های جدید، افزایش سطح بوستان‌ها و گسترش فضای سبز در محلات دنبال می‌شود تا شهروندان دسترسی بیشتری به محیط‌های مناسب برای تفریح، آرامش و گذران اوقات فراغت داشته باشند و در کنار توسعه باغ‌های بزرگ و پروژه‌های فرامنطقه‌ای، ایجاد بوستان‌های محله‌ای و کاشت درخت نیز با هدف توزیع متوازن فضاهای سبز در دستور کار قرار گرفته است؛ هم‌زمان، اجرای پروژه‌های عمرانی برای هدایت آب‌های سطحی، رفع نقاط مستعد آب‌گرفتگی و افزایش آمادگی در برابر بارندگی، بخش دیگری از اقدامات این منطقه را تشکیل می‌دهد، موضوعی که در گفت‌وگوی اختصاصی «شهر مردم» با شهردار منطقه ۴ شیراز مطرح شد و وی با اشاره به برخی جزئیات برنامه‌های توسعه فضای سبز گفت: پیش از اجرای طرح‌های اخیر، مجموع فضاهای سبز عمومی منطقه حدود ۲۳۰ هکتار بود، اما با افتتاح باغ‌های جدید، سطح این فضاها افزایش چشمگیری پیدا کرده است.

سید جواد افضلی افزود: در این راستا باغ ایرانی به مساحت ۱۰ هکتار سال گذشته افتتاح شد و در چند وقت اخیر نیز فاز نخست باغ بش با نام «زندگی» به وسعت ۲۴۰ هکتار و باغ سه‌گوش با نام «آرامش» به وسعت ۱۰ هکتار به مجموعه فضاهای سبز عمومی منطقه اضافه شدند به این ترتیب با افتتاح این سه باغ، در مجموع ۲۶۰ هکتار به مساحت فضاهای سبز عمومی منطقه افزوده شده است.

شهردار منطقه ۴ شیراز با اشاره به روند تأمین و ایجاد این فضاهای سبز خاطرنشان کرد: تحقق طرح‌هایی در این مقیاس، به‌ویژه در زمینه تأمین زمین و فراهم کردن مقدمات اجرای پروژه‌ها، نیازمند هماهنگی و همکاری مجموعه‌های مختلف است و در همین زمینه، تملک باغ بش با درایت شهردار محترم و همکاری مسئولان استانی و ملی انجام شد و زمینه برای توسعه فضای سبز عمومی در منطقه فراهم آمد.

افضلی با بیان اینکه توسعه فضای سبز تنها به اجرای پروژه‌های بزرگ محدود نمی‌شود، ادامه داد: در کنار ابر‌پروژه‌های فضای سبز مثل باغ‌های بَش، ایرانی، سه‌گوش و پارک جنت که می‌توانند پاسخ‌گوی نیاز شهروندان در سطحی فراتر از منطقه و حتی شهر باشند، ایجاد فضاهای سبز کوچک‌تر و بوستان‌های محله‌ای نیز در دستور کار مدیریت شهری قرار دارد.

وی توضیح داد: در همین رابطه واحد فنی و عمرانی منطقه، متناسب با ظرفیت‌های موجود، زمین‌های مستعد را برای ایجاد فضای سبز، درخت‌کاری و احداث بوستان‌های محله‌ای شناسایی می‌کند تا امکان دسترسی شهروندان به فضای سبز در محدوده سکونتشان افزایش یابد.

شهردار منطقه ۴ شیراز با اشاره به برخی اقدامات انجام‌شده در محلات گفت: در کوچه ۲ خیابان سراج، محدوده‌ای که پیش‌تر درختان نارنج کاشته شده در مسیر تبدیل شدن به بوستان قرار گرفته است؛ همچنین در کوچه ۵ خیابان نبی‌اکرم، عملیات درخت‌کاری و کاشت درختان نارنج با هدف ایجاد فضای سبز محله‌ای در حال انجام است.

افضلی با تأکید بر اهمیت توزیع مناسب فضاهای سبز در سطح منطقه بیان کرد: در برنامه‌ریزی شهری باید هم به اجرای پروژه‌های بزرگ و فرامنطقه‌ای توجه شود و هم نیاز محلات به فضاهای سبز در دسترس مورد بررسی قرار گیرد؛ بوستان‌های محله‌ای این امکان را فراهم می‌کنند که شهروندان، به‌ویژه خانواده‌ها، کودکان و سالمندان، برای استفاده روزمره از فضای سبز به پیمودن مسیرهای طولانی نیاز نداشته باشند.

وی اضافه کرد: توجه به نیازهای فرهنگی و اجتماعی گروه‌های مختلف سنی، ارتقای کیفیت زندگی شهری و ایجاد محیطی مناسب برای حضور و تعامل شهروندان، از موضوعاتی است که در برنامه‌ریزی برای توسعه فضاهای سبز باید مورد توجه قرار گیرد.

اجرای سه پروژه‌ لوله‌گذاری با اعتبار ۲۸۲ میلیارد تومان

شهردار منطقه ۴ شیراز مدیریت آب‌های سطحی و آمادگی برای بارندگی‌های پیش‌رو را از محورهای مهم اقدامات عمرانی و عملیاتی منطقه برشمرد و گفت: برای بهبود هدایت آب‌های سطحی و کاهش مشکلات ناشی از بارندگی، پروژه‌های مختلفی در زمینه لوله‌گذاری و اصلاح مسیرهای انتقال آب اجرا شده است.

افضلی با تشریح جزئیات این پروژه‌ها افزود: لوله‌گذاری در مسیر بولوار مطهری تا کمربندی به طول ۳ کیلومتر و با اعتبار ۱۸۰ میلیارد تومان، در بولوار صلح به طول ۲ کیلومتر و با اعتبار ۹۲ میلیارد تومان و در خیابان انقلاب اسلامی به طول یک‌هزار و ۲۰۰ متر و با اعتبار ۱۰ میلیارد تومان اجرا شده است.

وی خاطرنشان کرد: مجموع اعتبار این سه پروژه به ۲۸۲ میلیارد تومان می‌رسد و اجرای آن‌ها با هدف بهبود روند هدایت آب‌های سطحی، افزایش ظرفیت انتقال روان‌آب‌ها و کاهش مشکلات احتمالی در زمان بارندگی انجام شده است.

شهردار منطقه ۴ شیراز با اشاره به اقدامات پیشگیرانه برای کاهش خطر آب‌گرفتگی معابر اظهار کرد: لایروبی مکانیزه کانال‌ها، جوی‌ها و مسیرهای انتقال آب‌های سطحی، پاک‌سازی دریچه‌ها و ورودی‌های شبکه جمع‌آوری آب و پایش نقاط مستعد آب‌گرفتگی، از جمله اقداماتی است که برای افزایش آمادگی منطقه در برابر بارش‌ها انجام می‌شود.

افضلی ادامه داد: با توجه به هشدار نارنجی هواشناسی و احتمال ورود ال‌نینو، منطقه به هشت پهنه عملیاتی تقسیم شده است تا نیروها و تجهیزات خدمات شهری بتوانند با سرعت و هماهنگی بیشتری در نقاط موردنیاز مستقر شوند و در ۶ پهنه نیز گروه‌ها و تجهیزات به‌صورت ثابت مستقر شده‌اند تا در صورت بروز مشکل، امکان واکنش سریع فراهم باشد.

وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در شبکه هدایت آب‌های سطحی گفت: شبکه آب‌های سطحی در ۱۲ نقطه اصلاح شده و در ۶ نقطه دارای شیب معکوس نیز پمپ نصب شده است تا در زمان بارندگی، آب با سرعت بیشتری تخلیه شود و احتمال تجمع روان‌آب در معابر کاهش یابد.

شهردار منطقه ۴ شیراز افزود: برای مدیریت شرایط احتمالی و افزایش توان عملیاتی نیروها، تجهیزاتی از جمله ژنراتور دیزلی ۱۶۵ کاوا، پمپ خودمکش ۸ اینچ و پمپ آب ۶ اینچ در نظر گرفته شده است؛ استفاده از این تجهیزات در نقاط موردنیاز می‌تواند به تسریع روند تخلیه آب و کاهش اختلال در عبور و مرور کمک کند.

پایش نقاط حساس و استقرار تجهیزات در معابر

وی از محدوده ۲۰ متری امام خمینی و گلبرگ، بخش جنوبی بولوار شهید مطهری و گلچین، پل یادگار امام، پل شهید هاشم‌نژاد، پل شهید غلامی و بزرگراه مهندسین به‌عنوان نقاطی نام برد که در برنامه پایش و آمادگی عملیاتی قرار دارند.

شهردار منطقه ۴ شیراز ادامه داد: در کنار بررسی وضعیت شبکه هدایت آب‌های سطحی و آماده‌باش نیروها، تمهیدات لازم برای مقابله با شرایط احتمالی آب‌گرفتگی نیز پیش‌بینی شده است؛ از جمله این اقدامات می‌توان به جانمایی و استقرار کیسه‌های شن در نقاطی مانند پل یادگار امام، خیابان فلاحی، کوچه ۹، خیابان کلاهدوز و کوچه‌های ۵۱ و ۵۳ در محدوده ۲۰ متری امام خمینی اشاره کرد.

افضلی افزود: هدف از این اقدامات، فراهم کردن امکان مداخله سریع در شرایط اضطراری، کاهش احتمال ورود آب به محدوده‌های حساس و جلوگیری از ایجاد اختلال در رفت‌وآمد شهروندان است و در همین راستا، گروه واکنش سریع نیز برای رسیدگی به مشکلات احتمالی و حضور در نقاط نیازمند مداخله آماده است.

وی با تأکید بر اهمیت نظارت میدانی خاطرنشان کرد: آمادگی در برابر بارندگی تنها به اجرای پروژه‌های عمرانی محدود نمی‌شود، بلکه پاک‌سازی مسیرهای هدایت آب، بررسی وضعیت دریچه‌ها، کنترل نقاط حساس، آماده‌به‌کاری تجهیزات و هماهنگی میان نیروهای اجرایی نیز در کاهش خسارت‌های احتمالی نقش دارد.

شهردار منطقه ۴ شیراز خاطرنشان کرد: مجموعه اقدامات عمرانی و عملیاتی در این حوزه با هدف کاهش مشکلات ناشی از بارندگی، بهبود عملکرد شبکه جمع‌آوری و هدایت آب‌های سطحی و افزایش آمادگی منطقه برای مواجهه با شرایط جوی پیش‌رو دنبال می‌شود.

افضلی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای ساماندهی معابر منطقه نیز گفت: در کنار پروژه‌های عمرانی و اقدامات مرتبط با هدایت آب‌های سطحی، رسیدگی به وضعیت بصری معابر و رفع موانع غیرضروری نیز در دستور کار قرار دارد که در این ارتباط در بولوار امیرکبیر جمع‌آوری تابلوهای اضافی و ساماندهی عناصر بصری این محور با هدف کاهش آشفتگی دیداری و بهبود وضعیت معبر در حال انجام است.

منطقه ۴ شیراز؛ تولد یک قصردشت در جنوب شهر

با افتتاح باغ ایرانی به وسعت ۱۰ هکتار در سال گذشته و بهره‌برداری از فاز نخست باغ بش «زندگی» به وسعت ۲۴۰ هکتار و باغ سه‌گوش «آرامش» به وسعت ۱۰ هکتار در ماه‌های اخیر، مجموعاً ۲۶۰ هکتار به فضاهای سبز عمومی منطقه ۴ شیراز افزوده شده است. به این ترتیب، سرانه فضای سبز عمومی این منطقه برای جمعیت حدود ۲۷۰ هزار نفری آن، از بیش از ۹ مترمربع تا تابستان گذشته، به بیش از ۱۸ مترمربع افزایش یافته است؛ تحولی کم‌سابقه در توسعه فضای سبز مناطق شهری کشور

این تغییر گسترده، منطقه ۴ شیراز را در مسیر تبدیل شدن به «قصردشت جنوب شهر شیراز» قرار داده است؛ تعبیری که شهردار شیراز نیز برای توصیف این تحول به کار برده است، با این حال، وجه تمایز مهم این باغ‌ها با باغ‌های قصردشت، علاوه بر وسعت آن‌ها، عمومی بودن و تعلقشان به همه شهروندان است؛ در حالی که باغ‌های قصردشت در مالکیت اشخاص قرار دارند و حفاظت از آن‌ها با دشواری‌های خاصی همراه است، ۲۶۰ هکتار فضای سبز ایجادشده در قالب این سه باغ، سرمایه‌ای عمومی و متعلق به شهروندان است؛ فضایی که امکان بهره‌مندی همگانی از طبیعت و محیط‌های سبز شهری را فراهم می‌کند.